ΠΕΛΛΑ
Η Πέλλα είναι κωμόπολη της Κεντρικής Μακεδονίας και ταυτόχρονα ιστορική έδρα του Δήμου Πέλλας. Η σύγχρονη πόλη είναι χτισμένη σε έναν λόφο, σε μικρή απόσταση από τον κύριο δρόμο Θεσσαλονίκης – Έδεσσας, ενώ απέχει 7 χιλιόμετρα από τα Γιαννιτσά και 45 χιλιόμετρα από τη Θεσσαλονίκη. Η περιοχή διατηρεί σημαντικό αρχαιολογικό και πολιτιστικό ενδιαφέρον, καθώς εκεί βρίσκονται μνημεία της αρχαιότητας και της ρωμαϊκής εποχής, που μαρτυρούν τη σπουδαιότητά της ως πρωτεύουσα του βασιλείου της Μακεδονίας και κέντρο πολιτικής, στρατιωτικής και πολιτιστικής δραστηριότητας. Η αρχαία Πέλλα ιδρύθηκε το 433 π.Χ. από τον Αρχέλαο Α΄ και γρήγορα εξελίχθηκε σε πρωτεύουσα και κυρίαρχο κέντρο της Μακεδονίας. Στην πόλη γεννήθηκαν εξέχουσες προσωπικότητες όπως ο Φίλιππος Β΄ και ο Μέγας Αλέξανδρος, ενώ ξεχώριζε για την αρχιτεκτονική της και τη λατρεία των θεοτήτων. Η Πέλλα διατήρησε τη σημασία της και κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, παρά την καταστροφή που υπέστη από σεισμό και τις λεηλασίες των Ρωμαίων, παραμένοντας διοικητικό κέντρο και σταθμός στον εμπορικό άξονα της Εγνατίας Οδού. Αργότερα, κατά την Οθωμανική κυριαρχία, η Πέλλα, γνωστή ως «Άγιοι Απόστολοι» εξελίχθηκε σε μικρό κεφαλοχώρι, διατηρώντας όμως την ιστορική και πολιτιστική της ταυτότητα. Μετά την ανταλλαγή πληθυσμών του 1923 και την εγκατάσταση προσφύγων από την Ανατολική Θράκη, τη Ρωμυλία και την Καλλίπολη, ο πληθυσμός της Πέλλας υπερδιπλασιάστηκε, ενώ το 1947 εγκαταστάθηκαν και Σαρακατσάνοι από τη Φλώρινα. Η κοινότητα, που ιδρύθηκε το 1918 ως «Άγιοι Απόστολοι», μετονομάστηκε σε «Παλαιά Πέλλα» το 1926 και αργότερα σε «Πέλλα» το 1975.
[ΠΗΓΕΣ: odysseus.culture.gr, pellachamber.gr]
PELLA
Pella is a town in Central Macedonia and the historical seat of the Municipality of Pella. The modern town is built on a hill, near the main Thessaloniki–Edessa road, 7 kilometers from Giannitsa and 45 kilometers from Thessaloniki. The area holds significant archaeological and cultural interest, with monuments from both the ancient and Roman periods, reflecting its historical importance as the capital of the Kingdom of Macedon and a center of political, military, and cultural activity. Ancient Pella was founded in 433 BCE by Archelaus I and quickly developed into the capital and dominant center of Macedonia. It was the birthplace of prominent figures such as Philip II and Alexander the Great and was renowned for its architecture and religious worship. Pella retained its importance during the Roman period, despite destruction caused by earthquakes and Roman looting, continuing as an administrative center and a key stop on the Via Egnatia trade route. Under Ottoman rule, Pella, known as “Agioi Apostoloi,” became a prominent village but maintained its historical and cultural identity. Following the 1923 population exchange, refugees from Eastern Thrace, Rumelia, and Gallipoli settled in Pella, more than doubling its population. In 1947, Sarakatsani families from Florina also settled in the town. The community, established in 1918 as “Agioi Apostoloi,” was renamed “Palaia Pella” in 1926 and later “Pella” in 1975.
